İran-ABD Görüşmelerinde Kritik Adım

Başlamasının üzerinden neredeyse 1 ay geçen İran Savaşı’nda, ABD ve İran arasında bir anlaşma olup olmayacağı tartışmaları sürerken İran, ABD’ye yanıt verdiğini açıkladı. İran’ın Tasnim Haber Ajansı’na konuşan bir yetkili, ABD’nin 15 maddelik önerisine yönelik yanıtın resmi olarak aracılar vasıtasıyla gönderildiğini belirtti. Kaynak, İran’ın yanıtında düşman tarafından gerçekleştirilen saldırıların son bulması, savaşın bir daha tekrarlanmayacağına dair somut koşulların oluşturulması, savaş tazminatlarının ödenmesinin garanti altına alınması ve bölge genelinde tüm cephelerde savaşın sona erdirilmesi taleplerini ilettiğini aktardı.
Hürmüz Boğazı Üzerindeki Egemenlik Vurgusu
İranlı kaynaklar, Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik hakkının doğal ve yasal bir hak olduğunu ve olmaya devam edeceğini vurguladı. Aynı kaynaklar, bu hakkın ABD’nin taahhütlerinin uygulanabilirliğinin garantisini oluşturduğunu ve tanınması gerektiğini kaydetti. Bu taleplerin, savaştan hemen önce Cenevre’deki ikinci tur müzakerelerde ABD’ye sunulan taleplerden ayrı olduğu belirtildi.
ABD’nin Müzakere İddiası Eleştirildi
İranlı yetkililer, ABD’nin müzakere iddiasını “aldatma projesi” olarak nitelendirirken, ABD’nin bu iddiasının dünyayı görünürde barış yanlısı ve savaşın bitmesini isteyen bir imajla kandırmayı, küresel petrol fiyatlarını düşük tutmayı ve güney İran’a yönelik yeni bir saldırgan eylem için kara harekatına hazırlık yapmak amacı taşıdığını savundu.
Ali Asgar Çabuk’tan İran’ın Taleplerine Değerlendirme
NTV’ye bağlanan Ali Asgar Çabuk, İran’ın yanıtını değerlendirirken Tahran’ın beklentisini şu şekilde aktardı:
“İran, yanıtında şunları bildirdi: Düşman tarafından gerçekleştirilen terör saldırılarına son verilmeli, savaşın bir daha tekrarlanmayacağına dair somut koşullar oluşturulmalı, savaşın tazminat ve zararlarının ödenmesi garanti altına alınmalı ve açıkça hükme bağlanmalı. Ayrıca savaşın sona ermesi tüm cephelerde ve bu mücadelede yer alan tüm direniş gruplarını kapsayacak şekilde bölge genelinde hayata geçirilmelidir.”
İsrail Hedeflerine Saldırdı, Komutan Öldürüldü
Sabah saatlerinde İsrail ordusu, İran tarafından ülkeye çeşitli füzelerin fırlatıldığını açıkladı. Başta Tel Aviv olmak üzere birçok bölgede sirenler çaldı. İsrail basını, İran’a karşı gerçekleştirilen saldırılarda Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasında sorumlu kişilerden biri olan İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanı Ali Rıza Tengsiri’nin hava saldırısında öldürüldüğünü öne sürdü. İranlı yetkililer konuya dair henüz açıklama yapmadı. İsrail ordusu sözcüsü, “Şimdiki görevimiz İran’ın kabiliyetlerini daha da azaltmak. Daha vurmamız gereken çok hedef var.” dedi.
Trump’tan NATO ve İran Paylaşımı
ABD Başkanı Donald Trump, sahibi olduğu sosyal medya platformu Truth Social’da paylaşımda bulunarak, NATO ülkelerinin askeri olarak artık yok edilmiş İran konusunda yardım etmediğini ifade etti. Trump, İran ile yürütülen müzakere sürecine de değinerek, İranlı müzakerecilerin askeri olarak yok edildikleri ve geri dönüş şanslarının sıfır olduğu için anlaşma yapmak istediklerini, ancak kamuoyuna sadece “teklifimizi incelediklerini” söylediklerini belirtti.
İran, Tel Aviv’i Hedef Aldı
İsrail ordusundan yapılan açıklamada, İran’dan atıldığı tespit edilen füzelerin önlenmesi için hava savunma sistemlerinin devreye girdiği bildirildi. Misilleme tehdidi altındaki bölgelerde cep telefonlarına ön uyarı mesajları gönderildi ve halktan sığınaklarda kalmaları istendi. İsrail medyası, İran’ın saldırısı sonrası Holon, Ganei Tikva ve Tel Aviv’e füze parçalarının düştüğünü ve İsrail’in merkezinde 3 kişinin yaralandığını duyurdu.
İran’dan Olası Kara Harekatına Uyarı
İran ordusu Kara Kuvvetleri Komutanı Ali Cihanşahi, ABD’nin İran’a karşı olası kara harekatına ilişkin, “Kara savaşı düşman için daha tehlikeli ve bedeli daha olur.” dedi.
ABD-İran Müzakereleri Tartışmalı
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın çatışmaları sona erdirmek için bir anlaşma yapmaya istekli olduğunu söylerken, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ülkesinin ABD’nin teklifini incelemesine rağmen çatışmayı yatıştırmak için görüşme yapma niyetinde olmadığını açıkladı. Arakçi, mesaj alışverişlerinin sadece aracılar üzerinden yürütüldüğünü ve bunun müzakere ya da diyalog anlamına gelmediğini belirtti. Trump ise İranlı liderlerin müzakere etmek istediklerini, ancak halklarından ve ABD’den korktukları için bunu açıklamaya cesaret edemediklerini ifade etti.
Netanyahu Koltuğunu Korumaya Çalışıyor
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, anketlerde giderek kötüleşen siyasi durumu nedeniyle hükümetin düşmesini engellemek için yoğun çaba harcıyor. 31 Mart’a kadar yeni devlet bütçesini Meclis’ten geçirerek erken seçime gidilmesini önlemeyi planlıyor. Ultra-Ortodoks partilere yönelik fon tahsisleri ile destek sağlamaya çalışan Netanyahu’nun Likud partisinin sandalye sayısının 34’ten 28’e düşmesi bekleniyor.
İsrail, Bazı İranlı İsimleri Hedef Listesinden Çıkardı
Pakistan’ın talebi üzerine, İsrail İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ve Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ı hedef listesinden çıkardı. Pakistanlı yetkili, bu isimlerin öldürülmesi halinde ABD’ye iletişim kalmayacağını söylediğini aktardı.
Hürmüz Krizi ve Güney Kore’ye İzin
İran, Güney Kore’ye Hürmüz Boğazı’ndan geçiş izni verdi. Ancak bu geçiş, önceden Tahran ile koordinasyon sağlanması şartına bağlandı.
Körfez’de Füze Saldırıları Devam Ediyor
Birleşik Arap Emirlikleri, füze saldırılarına müdahale ettiklerini ve hava savunma sistemlerini devreye aldıklarını açıkladı. Abu Dabi’de füze saldırısı sonucu 2 kişi hayatını kaybederken, İran’ın İsrail’e gerçekleştirdiği saldırılarda Kafr Qasim’de 5 kişi yaralandı.
Savaşın Etkileri Asya’ya Yansıyor
Filipinler, savaş nedeniyle enerji krizi yaşamaya başladı. Ülke, yakıt arzı riskleri ve fiyat dalgalanmaları nedeniyle üç enerji şebekesinde toptan elektrik spot piyasasını ikinci bir duyuruya kadar askıya aldı. Enerji Düzenleme Komisyonu, 1 Nisan’a kadar uygulanması beklenen yeni fiyatlandırma sistemi önerdi.
