Nilüfer’de Felsefe Buluşmaları’nda “Yapay Zeka ve İnsan” Tartışıldı
Nilüfer Belediyesi’nin düzenlediği Felsefe Buluşmaları’nın bu ayki konuğu, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Solmaz Zelyüt oldu. Pancar Deposu’nda gerçekleştirilen etkinlikte, yapay zekanın teknik gelişiminin ötesinde, felsefi ve toplumsal etkileri masaya yatırıldı.
Zihin, Makine ve Düşünce Tartışıldı
Prof. Dr. Zelyüt, yapay zekanın tarihsel gelişimini ele alırken konuyu “Zihin nedir?” ve “Makine düşünebilir mi?” soruları üzerinden tartıştı. Katılımcılar, Aristotales’in otomat hayalinden El-Cezeri’nin mekanik algoritmalarına, Leibniz’in hesaplanabilir mantık idealinden Alan Turing’in ünlü “Taklit Oyunu”na kadar uzanan süreci felsefi bir perspektifle takip etme fırsatı buldu.
Makine Dili Anlam Üretebilir mi?
Söyleşinin odak noktalarından biri, makinelerin dili kullanımı ve bilinç sorunu oldu. John Searle’ün “Çin Odası” argümanı ve Google mühendisi Blake Lemoine’in yapay zeka LaMDA ile yaşadığı diyaloglar üzerinden, bir makinenin dili kullanmasının gerçek anlam ifade edip edemeyeceği tartışıldı. Zelyüt, zihin ve beden ilişkisi üzerinden teknolojinin sınırlarını ve insan bilincinin yerini sorguladı.
Davos 2026’dan Küresel Vizyon
Prof. Dr. Zelyüt, güncel küresel tartışmalara da değinerek Davos 2026 notlarını aktardı. Etkinlikte, Nvidia CEO’su Jensen Huang’ın teknolojik altyapı vurgusu, BlackRock CEO’su Larry Fink’in kapitalizmin geleceğine dair uyarıları ve Nobel ödüllü Geoffrey Hinton’ın yapay zekada “kontrol kaybı” endişeleri ele alındı. Zelyüt, bu varoluşsal risklerin teknolojinin yalnızca ekonomik değil, köklü bir toplumsal dönüşümün de habercisi olduğunu belirtti.
İnsan ve Etik, Yapay Zekadan Önde
Etkinlikte ayrıca son dönemin popüler dizisi Pluribus tartışıldı. Dizide yapay zeka ile temsil edilen “Pluribus” ve ahlaki insan duruşunu simgeleyen “Carol” arasındaki seçim sorgulandı. Prof. Dr. Zelyüt, teknolojinin ne kadar gelişirse gelişsin, etik, hukuk ve sorumluluğun hâlâ insanın omuzlarında olduğunu vurgulayarak sözlerini tamamladı.
